WikiSysop: bnz

2022-04-08T14:02:55Z

bnz

←Starija inačica		Inačica od 14:02, 8. travnja 2022.
Redak 1:		Redak 1:
	~~<!--'''Acetilceluloza'''-->~~[[datoteka:Cellulose acetate.svg\|mini\|desno\|300px\|Strukturna formula celuloznog diacetata. [[Kemijska formula]] prikazuje presjek [[celuloza\|celuloze]] s dvije acetilne skupine po modulu [[glukoza\|glukoze]].]]		[[datoteka:Cellulose acetate.svg\|mini\|desno\|300px\|Strukturna formula celuloznog diacetata. [[Kemijska formula]] prikazuje presjek [[celuloza\|celuloze]] s dvije acetilne skupine po modulu [[glukoza\|glukoze]].]]

	[[datoteka:Ball Pen made from Cellulose Acetate Biograde.jpg\|mini\|desno\|300px\|[[Kemijska olovka\|Kemijske olovke]] napravljene od celuloznog acetata.]]		[[datoteka:Ball Pen made from Cellulose Acetate Biograde.jpg\|mini\|desno\|300px\|[[Kemijska olovka\|Kemijske olovke]] napravljene od celuloznog acetata.]]

WikiSysop: Bot: Automatska zamjena teksta (-{{commons(.*?)}} +)

2022-03-06T13:37:25Z

Bot: Automatska zamjena teksta (-{{commons(.*?)}} +)

←Starija inačica		Inačica od 13:37, 6. ožujka 2022.
Redak 42:		Redak 42:

	== Vanjske poveznice ==		== Vanjske poveznice ==
	~~{{commons\|Category:Cellulose acetate}}~~


	[[Kategorija:Tekstilna industrija]]		[[Kategorija:Tekstilna industrija]]
	[[Kategorija:Boje]]		[[Kategorija:Boje]]

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-12-11T11:27:03Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

[[datoteka:Cellulose acetate.svg|mini|desno|300px|Strukturna formula celuloznog diacetata. [[Kemijska formula]] prikazuje presjek [[celuloza|celuloze]] s dvije acetilne skupine po modulu [[glukoza|glukoze]].]]

[[datoteka:Ball Pen made from Cellulose Acetate Biograde.jpg|mini|desno|300px|[[Kemijska olovka|Kemijske olovke]] napravljene od celuloznog acetata.]]

'''Acetilceluloza''' (acet- + [[Grčki jezik|grč]]. ''ὕλη'': drvo, tvar + [[celuloza]]) ili '''celulozni acetat''' je bijeli [[prah]] dobiven [[esteri]]fikacijom [[celuloza|celuloze]] smjesom [[octena kiselina|octene kiseline]] i [[acetanhidrid]]a. Upotrebljava se za izradu [[polimer]]nih materijala, acetatne svile, negorivih [[film]]ova, [[lak]]ova i drugog. <ref> ''' acetilceluloza (celulozni acetat)''', [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=260] "Hrvatska enciklopedija", Leksikografski zavod Miroslav Krleža, www.enciklopedija.hr, pristupljeno 15. 1. 2021.</ref>

== Acetatna vlakna ==
{{glavni|Vlakno}}

Acetatna vlakna su kemijska vlakna proizvedena od celuloznih acetata (acetilceluloze). Stupanj acetiliranja celuloze može biti različit:
* u triacetatnim vlaknima acetiliranje celuloze gotovo je potpuno,
* dok je u diacetatnim vlaknima stupanj acetiliranja manji (približno od 9 do 26% [[hidroksil]]nih skupina može ostati neacetilirano).

Filamentna acetatna vlakna upotrebljavaju se kao zamjena za [[svila|svilu]] (acetatna svila), a od vlasastih se vlakana izrađuju [[Cigareta|cigaretni]] [[Filtar|filtri]]. <ref> '''acetatna vlakna''', [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=259] "Hrvatska enciklopedija", Leksikografski zavod Miroslav Krleža, www.enciklopedija.hr, pristupljeno 15. 1. 2021.</ref>

=== Antrakinonska bojila za acetatnu svilu ===
{{glavni|Bojilo}}

Za bojenje acetatne svile upotrebljavaju se amino-, alkilamino- i hidroksiamino-derivati antrakinona, koji u fino [[Disperzija|dispergiranom]] stanju, u prisutnosti sredstava za snižavanje [[Površinska napetost|površinske napetosti]], prelaze na acetatno vlakno i otapaju se u njemu, te ga oboje. [[Hidroksil]]ne grupe mogu da se nalaze bilo na [[antrakinon]]skom sistemu bilo na [[alkil]]nom ostatku. Najvažnija su modra, zelena i ljubičasta bojila, jer ti tonovi nedostaju [[Azo-bojila|azo-bojilima]] za acetatnu svilu. Postignuta obojenja su živahna i dobrih postojanosti, osobito na [[svjetlost]]i i u pranju. Primjer je ''Cellitonechtblaugriin B'', [[indeks boje|C.I.]] 62500, koji se priprema djelovanjem etanolamina na leuko-1,4,5,8-tetraoksiantrakinon. <ref> "Tehnička enciklopedija" ('''Bojila'''), glavni urednik Hrvoje Požar, Grafički zavod Hrvatske, 1987.</ref>

== Slike ==

{| cellpadding="0" cellspacing="0" style="margin:auto; border:1px solid #ccc; background:#fff;"
|-
|
{| cellspacing=3 cellpadding=3 style="background:#fff;"
|-
| style="width:144px; text-align:center;"|[[Image:Bottle made from Cellulose Acetate Biograde.JPG|x180px|border]]
| style="width:144px; text-align:center;"|[[Image:Cutlery made from Cellulose Acetate Biograde.JPG|x180px|border]]
| style="width:144px; text-align:center;"|[[Image:Präzisionswürfel.jpg|x180px|border]]
| style="width:144px; text-align:center;"|[[Image:Cigarettefiltar.jpg|x180px|border]]
|-
|align=center|[[Boca|Boce]] napravljene od celuloznog acetata.
|align=center|[[Vilica|Pribor za jelo]] izrađeno od celuloznog acetata.
|align=center|Prozirne precizne kocke izrađene od celuloznog acetata zaobljenih rubova.
|align=center|Neupotrijebljeni i upotrijebljeni [[filtar|filteri]] [[cigareta]] napravljeni od celuloznog acetata.
|}
|}

== Izvori ==
{{izvori}}

== Vanjske poveznice ==
{{commons|Category:Cellulose acetate}}

[[Kategorija:Tekstilna industrija]]
[[Kategorija:Boje]]

Acetilceluloza - Povijest promjena

WikiSysop: bnz

WikiSysop: Bot: Automatska zamjena teksta (-{{commons(.*?)}} +)

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica